1. Soldurma: Taze çay yaprağının bünyesinde bulunan % 70-80 oranındaki suyun soldurma ünitelerinde traflara 32°C sıcak hava verilerek % 60-65 düzeyine indirilmesiyle yaprağın elastikiyetinin artması ve kıvırmaya elverişli hale gelmesi işlemidir.
Çaykur fabrikalarında soldurmada daha önceleri sabit traf sistemi kullanılmaktaydı, 1998 yılına kadar tüm fabrikalar hareketli trafla soldurmaya geçmiştir.
2. Kıvırma: Solmuş çay yaprağının değişik çay imalat makinalarında parçalanması, ezilmesi ve bükülmesi ile hücre özsuyunun kıvrılmış yaprak yüzeyine yayılması ve oksidasyonun başlaması işlemidir.
Çaykur fabrikalarında kullanılan kıvırmalar Marshall tipi olup M.K.E.'de imal edilmişlerdir.
3. Fermentasyon: Soldurmadan sonra uygulanan kıvırma işlemi anında yaprak hücrelerinin ezilip parçalanmaları sonunda açığa çıkan hücre özsuyundaki polifenollerle enzimler oksijen karşısında tepkimeye girerek fermentasyon denilen yükseltgenmenin (oksidasyonun) gerçekleşmesine neden olur.
Bunun sonucunda siyah çayın niteliği üzerinde önemli etkilere sahip olan theaflavinler ve thearubiginler oluşarak içilen çayın renk, burukluk, parlaklık, aroma ve kalitesi meydana gelmektedir.
Çaykur fabrikalarında daha önceleri, çay yaprakları özel arabalara konulup fermentasyon odasındaki sıcak rutubetli hava verilen tünele bağlanarak fermentasyon sağlanırdı. 1998 yılına kadar tüm işletmeler hareketli fermantasyon sistemine geçmiştir.
4. Kurutma: Fermentasyonu tamamlanan kıvrılmış çay yapraklarının, 95-100 °C sıcak hava verilerek kurutma fırınlarında % 3-4 rutubete kadar kurutulması işlemidir. Çaykur fabrikalarında, fermente edilmiş çaylar daha önceleri küreklerle fırın haznesine yüklenmekteydi. 1998 yılına kadar tüm işletmeler otomatik fırın yüklemeye geçmiş olup bu sistemde fermente edilmiş çaylar hareketli transportlarla taşınmakta ve fırınlara dökülmektedir.
5. Tasnif ve Ambalajlama: Tasnif, fırından çıkan yarı mamul çayın tasnif elekleri ile elenerek, farklı büyüklükteki nevi ve kalitelerinin birbirinden ayrılması işlemidir.
|